WLTP en de fiscus: het geval België

Sinds Dieselgate (Volkswagen-schandaal) hebben overheden wereldwijd beslist om de cycli voor het berekenen van het verbruik te uniformiseren. In Europa werd al sinds 1973 de NEDC toegepast. Deze norm bepaalde gemiddelde verbruikswaarden op basis van rijcycli in het laboratorium. Die cycli bestonden uit 2 fases van 20 minuten en kwamen overeen met een parcours van 11 kilometer aan een gemiddelde snelheid van 34 km/u met een maximale snelheid van 120 km/u, wat gunstige omstandigheden zijn om lage verbruikscijfers te halen. En het was eenvoudig om motoren specifiek te programmeren voor deze cycli.

In de WLTP, die verplicht is sinds 1 januari 2021, zitten 4 aparte laboratoriumfases. Deze reeks duurt 30 minuten over een gesimuleerde afstand van 23,25 kilometer aan een gemiddelde snelheid van 46,6 km/u en een top van 131 km/u. Er zijn ook minder stilstaande fases in de WLTP: 13 procent, tegenover 25 procent in de NEDC. Bovendien varieert in WLTP het toerental meer en wordt vlotter geaccelereerd, terwijl tot slot ook de omgevingstemperatuur ‘realistischer' is (14 graden Celsius bij het vertrek, stijgend naar 23 graden). WLPT houdt daarnaast ook rekening met verschillen in uitrusting (velgen, klimaatregeling, lichten) voor de berekening van de uitstoot. Deze laboratoriumwaarden worden vervolgens bevestigd door een ‘reëel' parcours van 2 uur op open wegen, waaronder ook een stuk snelweg, de zogenaamde RDE.

Over het hoofd gezien

De komst van WLTP lijkt onze overheden te zijn ontsnapt omdat zij in 2020 druk bezig waren een regering te vormen en te strijden tegen Covid-19. Behalve in Vlaanderen: de berekeningsformule van de BIV (Belasting op Inverkeerstelling) en de jaarlijkse verkeersbelasting van het Vlaamse Gewest werden aangepast. Voor bijna 9 modellen op 10 zijn de verschillen minimaal en vaak zelfs gunstiger. Toch zien een paar wagens hun belastingdruk in Vlaanderen gevoelig toenemen bij de overstap van NEDC naar WLTP. Voor Walen en Brusselaars, maar ook voor leasewagenrijders, zijn deze belastingen niet gekoppeld aan het verbruik of de CO₂-uitstoot en verandert er dus niets. En voor de rest? VAA, ecomalus, solidariteitsbijdrage, aftrekbaarheid, wat gebeurt er daarmee? Dat hangt af van het gelijkvormigheidsattest…

Magische formule

De Federale regering heeft een kunstgreep toegepast. Constructeurs mogen ook na 31 december 2020 de NEDC-waarden behouden, zonder verplichting. In dat geval moeten ze dan officieel de twee cijfers (NEDC en WLTP) opgeven voor het verbruik en de CO₂-uitstoot. In werkelijkheid is de NEDC sinds 2018 trouwens al een ‘NEDC 2.0', een herberekening op basis van de WLTP-laboratoriumtests. Als op het gelijkvormigheidsattest beide waarden vermeld staan, dan mag je bij de inschrijving van de wagen de meest voordelige formule kiezen. Die zal dan worden ingevuld op het inschrijvingsbewijs.

Voor de berekening van het VAA, de solidariteitsbijdrage of de fiscale aftrekbaarheid is het doorgaans beter om te kiezen voor de NEDC-waarde, als die wordt vermeld. Als dat niet het geval is, kan de WLTP-waarde pijn doen, want die leidt tot een meerverbruik van 5 tot 33 procent en is dus uiteraard minder voordelig. Enkel voor elektrische voertuigen heeft de WLTP-norm geen enkele fiscale impact. Toch is er een uitzondering: plug-inhybride modellen behouden sowieso de NEDC 2.0-waarde, want anders zou de regel rond een maximale uitstoot van 50 g CO₂/km moeten worden veranderd. De regering zal dat vroeg of laat echter toch moeten doen. Hetzelfde geldt trouwens voor Wallonië, waar een ecomalus wordt geheven bij een uitstoot van meer dan 146 g CO₂/km.