Moet je minder werken om gezonder te zijn?
Al enkele weken herhalen onze beleidsmakers het voortdurend: de Fransen zouden niet genoeg werken. Om de economie nieuw leven in te blazen en het moeilijk te dragen gewicht van de schuld te verlichten, is de regering van plan de Fransen weer aan het werk te zetten. Afschaffing van twee feestdagen, uitbetaling van een week vakantie per jaar, en zelfs herziening van de 35-urige werkweek: dit zijn enkele van de pistes die naar voren worden geschoven om de Fransen harder te laten werken.
Als het verlengen van de werkweek misschien goed nieuws kan zijn voor onze economie en onze overheidsfinanciën, dan is dat mogelijk minder gunstig voor onze gezondheid. Volgens een studie van Amerikaanse sociologen, maandag gepubliceerd in het prestigieuze tijdschrift Nature, zou minder werken namelijk gunstig zijn voor de mentale gezondheid. Of beter gezegd: anders werken, want de studie keek naar de voordelen van een vierdaagse werkweek.
Verbetering van welzijn op het werk en slaapkwaliteit
Voor de studie schakelden 141 bedrijven, met in totaal ongeveer 2 900 werknemers verspreid over zes Angelsaksische landen (Verenigde Staten, Australië, Nieuw-Zeeland, Canada, Ierland, Verenigd Koninkrijk), over op een vierdaagse werkweek zonder loonsverlaging. Bedrijfsleiders en managers kregen de instructie om er alles aan te doen om de productiviteit op peil te houden, ondanks de kortere werkweek. De werknemers vulden vóór de start van het experiment en na zes maanden van vier dagen werk per week vragenlijsten in over hun mentale gezondheid en hun welzijn op het werk.
De resultaten laten geen ruimte voor twijfel: de invoering van de vierdaagse werkweek verbeterde de mentale gezondheid van werknemers, die aangaven zich gelukkiger en minder angstig te voelen dan toen zij slechts twee weekenddagen hadden. Ook het risico op burn-out daalde, terwijl de kwaliteit van hun slaap verbeterde.
Kers op de taart: de overstap naar een vierdaagse werkweek lijkt niet alleen gunstig voor de mentale gezondheid en het welzijn van de werknemers, maar ook voor de bedrijven. De deelnemende ondernemingen zagen hun productiviteit niet dalen, mede doordat zij door de herorganisatie van de werktijd gedwongen waren activiteiten met een lage toegevoegde waarde te schrappen.
Zelfs de bedrijven zijn tevreden
De verbetering van het welzijn van de werknemers bevordert logischerwijs het behoud van de productiviteit. "Als mensen goed uitgerust zijn, maken ze minder fouten en werken ze intensiever", zegt Pedro Gomes, econoom aan de Universiteit van Birbeck in Londen, in een commentaar bij de studie. Veelzeggend is dat 90 % van de betrokken bedrijven besloot deze organisatie van de werktijd te behouden.
De auteurs van de studie erkennen dat er vertekeningen in de resultaten zitten: alle deelnemende bedrijven waren vrijwillig ingestapt, kleinschalig en actief in economisch welvarende sectoren. Bovendien ging het uitsluitend om Angelsaksische ondernemingen, met mogelijk een andere werkorganisatie en bedrijfscultuur dan in Frankrijk.
Blijkbaar had Henri Salvador het dus al 60 jaar geleden bij het rechte eind: "Le travail, c'est la santé, rien faire c'est la conserver" – werken is gezond, niets doen is gezonder.
