SFD 2025 - diabetes en seksueel welzijn: niet meer verwaarlozen
Op het congres 2025 van de Société francophone de diabète (SFD 2025) in Parijs begin april zijn meerdere presentaties gegeven over seksualiteit en diabetes. Ze hadden alle een bijzonder positieve boodschap: als diabetes invloed heeft op het seksuele welzijn, bestaan er oplossingen voor. Ze vergen enkel een open en complexloze benadering.(1),(2)
Het programma van het congres SFD 2025 omvatte een zeer interessant paramedisch symposium met als titel "Diabète et santé sexuelle: du désir au plaisir". Dr. Raphaël Sellam, uroloog-androloog (Parijs), heeft een presentatie gegeven over de mannelijke seksualiteit.1 Hij heeft eerst enkele feiten in herinnering gebracht: de sterke toename van diabetes (246 miljoen diabetespatiënten wereldwijd in 2007 en 380 miljoen in 2025), de erkenning (sinds 1906) dat diabetes seksuele problemen kan veroorzaken, het belang van seksualiteit (fundamenteel recht en essentiële component van het welzijn). Hij heeft er nog aan toegevoegd dat in een aantal gevallen een diabetes wordt gediagnosticeerd naar aanleiding van erectiestoornissen.
Erectiestoornissen: 1 man op de 3 na de leeftijd van 40 jaar en de helft na de leeftijd van 50 jaar
Erectiestoornissen zijn lang een taboeonderwerp geweest. Nochtans zijn erectiestoornissen veel frequenter dan wat vroeger werd gedacht: 1 man op de 3 na de leeftijd van 40 jaar en de helft na de leeftijd van 50 jaar. De prevalentie stijgt met het aantal comorbiditeiten (depressie, hyperlipidemie, type 2-diabetes, hypertensie …) en de risicofactoren (roken, sedentair gedrag ….). Diabetespatiënten worden dan ook bijzonder hard getroffen doordat ze meerdere risicofactoren en comorbiditeiten combineren.
Slechts 22% komt op spreekuur
De oplossing ligt in een gezonde levenswijze (voeding, lichaamsbeweging …) en een goede behandeling van de bovenvermelde aandoeningen. Als je de cardiovasculaire gezondheid verbetert, zal ook de erectiele functie verbeteren. Je moet ook de psychologische aspecten (zelfbeeld, angst …) aanpakken. Er bestaan voorts tal van geneesmiddelen. Dr. Sellam heeft terloops vermeld dat slechts 22% van de mannen met epilepsie een arts raadpleegt.
De seksualiteit herzien om beter te leven
Sébastien Landry, klinisch seksuoloog (Le Mans),2 heeft een vurig pleidooi gehouden (zowel voor mensen met als mensen zonder diabetes) voor een ongeremde seksualiteit gericht op de verwachtingen van het individu en een seksueel welzijn, dat het algemeen welzijn en de gezondheid ten goede komt.
De visie die we hebben op seksualiteit, is belangrijk. In de huidige maatschappij is die visie zeer sterk gericht op presteren. Dat heeft ten dele te maken met de culturele context, maar de focus op presteren (de vorm van dat presteren kan verschillen bij mannen en vrouwen, maar geldt voor beide geslachten) wordt sterk aangezwengeld door pornografie.
Figuur uit de studie.2
Pornografie geeft een reducerende en vaak karikaturale of extreme visie op seksualiteit en resulteert in een zuiver "mechanische" benadering van seksualiteit, die uiterst gecentreerd is op penetratie. Een disfunctie, ongeacht de aard en de oorzaak ervan, komt dan neer op ‘niet kunnen presteren', wat gemakkelijk een gevoel van falen veroorzaakt. Dat is ook zo bij mannen en vrouwen met diabetes, die als gevolg van de diabetes een hoger risico op seksuele problemen lopen.
Faalangst aanpakken
Figuur uit de studie.2 Vicieuze cirkel van seksuele angst bij mannen en vrouwen.
Figuur uit de presentatie.2 Vicieuze cirkel: voorbeeld van erectiestoornissen
Seksualiteit en seksueel welzijn zijn echter veel breder dan dat en ook meer gediversifieerd. Dat moet je exploreren.
Adviezen: leer jezelf kennen, spreek met je partner (niet alleen over seksualiteit, maar ook over zin in seks, plezier, intimiteit), stel vragen over de seksuele disfunctie (is die er altijd of enkel bij betrekkingen? In dat laatste geval is ze waarschijnlijk van psychogene origine), denk aan masturbatie (zorgt eveneens voor een seksueel welzijn en orgasmes), erken dat de diabetes je lichaam verandert (gewichtstoename, zichtbare medische hulpmiddelen ….), erken de impact van pathologische vermoeidheid (verschilt van een normale vermoeidheid), denk aan perineale revalidatie (ook voor mannen) …
Bewustwording is dan ook belangrijk, zowel voor de patiënten zelf als voor de artsen, om dan op zoek te gaan naar oplossingen, die vaak zeer eenvoudig zijn.
Bronnen:
- Dr Raphaël Sellam, « Dysfonction érectile : de l'origine aux solutions », Congrès 2025 de la Société francophone du diabète (SFD), Paris, 1-4 avril 2025 https://virtuel.congres-sfd.com/fr
- Sébastien Landry, « Moi, mon diabète, mon partenaire : on en parle ? » Congrès 2025 de la Société francophone du diabète (SFD), Paris, 1-4 avril 2025 https://virtuel.congres-sfd.com/fr
