SFD 2025 - diabetes en MASLD: naar een systematische screening?
Op het congres SFD 2025 begin april in Parijs is ook veel gesproken over de lever en diabetes. Er zijn meerdere presentaties gegeven over MASLD. MASLD blijkt zeer frequent te zijn bij diabetespatiënten en moet eigenlijk worden beschouwd als zijnde een complicatie van diabetes. Moet je type 2-diabetespatiënten stelselmatig screenen op MASLD? Misschien wel.
Wat vroeger NAFLD (niet-alcoholische leververvetting) werd genoemd, wordt sinds 2023 MASLD (Metabole-disfunctie geAssocieerde Steatotische Leverziekte) genoemd. In het begin is er louter leververvetting, maar die kan evolueren naar een MASH (Metabole-disfunctie geAssoceerde Steatohepatitis), vroeger NASH of niet-alcoholische steatohepatitis genoemd, en een gevorderde fibrose, cirrose en hepatocellulair carcinoom. Eerdere studies hadden al aangetoond dat de diagnose van MASLD en MASH vaak wordt gemist in de algemene bevolking.
65% van de type 2-diabetespatiënten heeft een MASLD
Dr. Blandine Tramunt (Toulouse)1 heeft eerst cijfers gegeven over de prevalentie van MASLD bij type 2-diabetespatiënten. De uitstekende studies van Younossi et coll., 2 die in oktober 2024 zijn gepubliceerd, spreken voor zich: wereldwijd vertoont 65% van de patiënten met type 2-diabetes een MASLD (68% in West-Europa). Type 2-diabetespatiënten vertonen vaak een MASH en een matige tot gevorderde leverfibrose. De laatste 30 jaar is de prevalentie ervan duidelijk aan het stijgen.
Figuur uit de presentatie1 en van Younossi et coll.2
Met het oog op precisiegeneeskunde heeft dr. Tramunt dan een interessant overzicht gegeven van de beschikbare gegevens over de verschillen in de bidirectionele interactie tussen MASLD en type 2-diabetes tussen mannen en vrouwen. We weten nu dat geslachtsgebonden verschillen meespelen bij metabole aandoeningen, bijv. wat de fenotypische trekken, de vatbaarheid voor metabole aandoeningen en de respons op de behandeling betreft.
Boven de leeftijd van 45 jaar komt MASLD duidelijk vaker voor bij mannen met type 2-diabetes (man-vrouwverhouding 1,5). Ook in de algemene bevolking verschilt de prevalentie van MASLD tussen mannen en vrouwen: 39% bij mannen en 25% bij vrouwen volgens de cijfers die dr. Tramunt heeft aangehaald. In de algemene bevolking veranderen die cijfers echter met de leeftijd en na de menopauze: de curven komen dan samen. Er bestaat een bidirectionele interactie tussen MASLD en type 2-diabetes, waarvoor een specifieke behandeling vereist is.
Samengevat, in de algemene populatie komt MASLD minder vaak voor bij vrouwen, maar:
- Vrouwen die een MASLD ontwikkelen lopen een minstens even hoog risico op MASH/gevorderde fibrose als mannen;
- Vrouwen met een MASLD lopen een hoger risico op extrahepatische complicaties (kanker, cardiovasculaire accidenten) dan mannen;
- De verschillen in MASLD tussen de geslachten zijn kleiner bij type 2-diabetespatiënten;
- De prevalentie van type 2-diabetes is lager bij vrouwen voor de menopauze dan bij mannen, maar bij vrouwen met een MASLD is de prevalentie even hoog als bij mannen.
Dr. Tramunt pleit ervoor systematisch te zoeken naar een MASLD, MASH en leverfibrose bij het evalueren van de chronische complicaties van type 2-diabetes.
Figuur uit de presentatie.3
Dr. Thomas Mouillot, de volgende spreker, is ook die mening toegedaan.3 Er is al veel onderzoek ter zake uitgevoerd, maar dat zal de komende jaren zeker worden opgevoerd: identificatie van subgroepen die risico lopen, grondige evaluatie van het risico op complicaties, ontwikkeling van nieuwe niet-invasieve diagnostische methoden …
Hij pleit voorts voor een systematische screening van type 2-diabetespatiënten en een herevaluatie om het jaar of om de 3 jaar naargelang van de FIB-4-score.
Figuur uit de presentatie.3
Bronnen:
- Dr Blandine Tramunt, « MASLD, diabète et dimorphisme sexuel », Congrès 2025 de la Société francophone du diabète (SFD), Paris, 1-4 avril 2025 https://virtuel.congres-sfd.com/fr
- Younossi ZM, Golabi P, Price JK, et coll. The Global Epidemiology of Nonalcoholic Fatty Liver Disease and Nonalcoholic Steatohepatitis Among Patients With Type 2 Diabetes. Clin Gastroenterol Hepatol. 2024 Oct. https://doi.org/10.1016/j.cgh.2024.03.006
- Dr Thomas Mouillot, « MASLD et DT2 : peut-on prévoir le risque de complications hépatiques ? » Congrès 2025 de la Société francophone du diabète (SFD), Paris, 1-4 avril 2025 https://virtuel.congres-sfd.com/fr
