Behandeling van hiv-infectie/aids, wat brengt de toekomst?

In de strijd tegen hiv/aids is het erg belangrijk om een lichtere behandeling voor te schrijven. Niemand zal tegenspreken dat de kans dat de patiënt zijn medicatie inneemt, groter is als de behandeling eenvoudig is, dan als hij meerdere tabletten per dag meerdere keren moet innemen. Tegen die achtergrond is voorgesteld de dosering te verlagen, een "therapeutische vakantie" in te lassen of een tweevoudige combinatietherapie voor te schrijven die niet minder effectief is, teneinde de behandeling meer aanvaardbaar te maken voor de patiënten. Nu schrijven we om de 6 maanden injecties van langwerkende geneesmiddelen voor, om de levenskwaliteit te verbeteren.

Een INSTI van een 3e generatie

VH4524184 (VH-184) is een integraseremmer (INSTI) van de 3e generatie. In vitro is aangetoond dat de resistentiebarrière van VH-184 hoger is dan die van INSTI van de 2e generatie. In een ‘proof-of-concept'-studie⁽¹⁾ (CROI 2025) verlaagde VH-184 in een dosering van 300 mg per os de viruslast bij hiv-dragers met gemiddeld 2,31 log₁₀ kopieën/ml. Het veiligheidsprofiel was aanvaardbaar. De eventuele bijwerkingen waren graad 1–2 bijwerkingen. Geen enkele proefpersoon heeft een genotypische of fenotypische resistentie tegen VH-184 ontwikkeld. Hoewel VH-184 per os wordt ingenomen, werden de resultaten voldoende geacht om een fase 1-studie⁽²⁾ van 52 weken op touw te zetten om de tolerantie, het veiligheidsprofiel en de farmacokinetiek van 2 langwerkende vormen van VH-184 te evalueren.

Twee galenische vormen SC of IM

De 39 seronegatieve volwassenen werden gerandomiseerd naar verschillende doseringen van 2 galenische vormen (A en B) of een placebo SC of IM. De farmacokinetische gegevens werden verwerkt in een wiskundig model om meerdere toedieningsschema's (1×/maand, om de 2 maanden en om de 6 maanden) na te bootsen.

• Tolerantie: 80 % van de patiënten heeft ≥1 reactie op de plaats van injectie ontwikkeld, over het algemeen een graad 1‑reactie, die enkele dagen heeft geduurd (mediaan 4–8 dagen). De frequentste reacties waren pijn (68 %), erytheem, jeuk en noduli. De A‑vorm veroorzaakte meer reacties op de plaats van injectie (pijn en jeuk) dan de B‑vorm. De frequentie van die reacties verschilde niet volgens de toedieningsweg.
• Veiligheidsprofiel: de andere bijwerkingen waren licht. Geen enkele patiënt heeft de behandeling stopgezet wegens bijwerkingen. Er zijn geen laboratorium- of ECG-afwijkingen opgetreden.
• Farmacokinetiek: met de A‑vorm werd de piekplasmaconcentratie (Cmax) bereikt na een mediaan van 3 dagen en bedroeg de mediane halfwaardetijd 7 weken. De B‑vorm werd trager geabsorbeerd en gaf stabiele plasmaconcentraties van VH-184 tot 7 maanden na de injectie. Daardoor kon de juiste halfwaardetijd niet worden bepaald.

Volgens het wiskundige model geeft een injectie van de B‑vorm om de 4 of 6 maanden een klinisch doeltreffende concentratie. De A‑vorm zou veeleer maandelijks of om de 2 maanden moeten worden toegediend.

Een geneesmiddel dat de verwachtingen inlost De farmacokinetische gegevens bevestigen dat VH-184 lang werkt. De B‑vorm heeft een beter farmacokinetisch profiel (lange halfwaardetijd) en wordt ook beter verdragen dan de A‑vorm. VH-184 heeft een potentieel hogere resistentiebarrière dan INSTI van de 2e generatie en is actief tegen een brede waaier van resistente virale stammen, ook die met mutaties die resistentie opwekken tegen INSTI. De fase IIb-studie INNOVATE zal leren wat de optimale dosering is en hoe effectief injecties 2× per jaar zijn bij hiv-dragers.

Bronnen:

1. Rogg L et al. Proof‑of‑concept trial of VH4524184 (VH‑184), a third‑generation integrase strand transfer inhibitor. Conference on Retroviruses and Opportunistic Infections, San Francisco, abstract 152, 2025. https://www.croiconference.org/abstract/2533-2025/
2. Back H et al. Pharmacokinetics and evaluation of potential dosing regimens for long‑acting VH4524184. CROI 2026; oral abstract 174. https://beeapp.bravuratechnologies.com/BEE-WEB/?id=33501503#!/abstracts/33897722