ERS 2025: Ook vooruitgang bij de behandeling van ernstig astma.
Op het congres van de European Respiratory Society in september 2025 (ERS 2025) in Amsterdam zijn veel presentaties gegeven over ernstig astma. We weten er alsmaar meer over en er verschijnen constant therapeutische innovaties, waardoor we ernstig astma ook beter kunnen behandelen. Een (selectief) overzicht van enkele presentaties ad hoc en meer bepaald van de studies van het SHARP-project, dat mede wordt voorgezeten door prof. Florence Schleich (Luik).
Het SHARP-register (Severe Heterogeneous Asthma Research collaboration, Patient-centered) is een uitgebreid onderzoeksproject waaraan 270 leden uit 28 Europese landen deelnemen. Zoals de naam het zegt, verzamelt het register informatie over patiënten met een ernstig astma en is het sterk patiëntgericht. Prof. Florence Schleich (Luik) is een van covoorzitters en prof. Shane Hanon (Brussel) is de National Country Lead voor België. Op et ERS 2025 hebben meerdere teams die meewerken aan het SHARP-project, de resultaten van hun studies gepresenteerd.
Onvoldoende evaluatie van multimorbiditeit
Een eerste studie ging over de multimorbiditeit bij ernstig astma.(1) Patiënten met een ernstig astma vertonen vaak comorbiditeiten, die negatieve invloed hebben op de gezondheidstoestand en de levenskwaliteit van de patiënten. De vorsers hebben onderzocht hoe pneumologen gespecialiseerd in ernstig astma en meer algemeen georiënteerde pneumologen de middelen waarover ze beschikken, gebruiken bij de behandeling van die multimorbiditeit. De enquête uitgevoerd bij artsen (495 antwoorden in 25 Europese landen) leert dat pneumologen die gespecialiseerd zijn in ernstig astma, zich beter bewust zijn van de risico's van multimorbiditeit. Zij werken ook veel vaker in een multidisciplinair team, en 75% zoekt stelselmatig naar comorbiditeiten bij patiënten met een ernstig astma (bij de algemene pneumologen was dat maar 52%). Op grond van hun ervaring waren ze de mening toegedaan dat patiënten met een ernstig astma zeer vaak meerdere comorbiditeiten vertonen en dat die sterke invloed hebben op de evolutie van het astma en de algemene gezondheidstoestand van de patiënten.
Biologische geneesmiddelen zijn effectief, ook bij rokers met astma …
Een andere studie van teams verbonden aan het SHARP-project heeft de werkzaamheid van de bestaande biologische geneesmiddelen onderzocht bij rokers en ex-rokers met een ernstig astma.(2)
Ze zijn daarvoor uitgegaan van de gegevens van het ERS SHARP-register. Ze hebben hun studie uitgevoerd bij 3689 patiënten met een ernstig astma (bij inclusie en 1 jaar na het starten van een biologisch geneesmiddel). 2282 van die astmalijders hadden nooit gerookt, 505 hadden "matig" gerookt (< 10 pakjesjaren), 766 hadden veel gerookt (≥ 10 pakjesjaren) en 136 rookten nog altijd.
Na 1 jaar behandeling met een biologisch geneesmiddel waren de symptomen beter onder controle bij de rokers en de ex-rokers (verbetering met respectievelijk 220 %, 215 % en 200 %). Het aantal astma-aanvallen bij patiënten met frequente aanvallen (> 2 per jaar) was gedaald (met respectievelijk 67%, 65% en 61%), de aan astma gerelateerde levenskwaliteit was verbeterd (met respectievelijk 18%, 23% en 118%) en de FEV1 voor toediening van een luchtwegverwijder was gestegen (met respectievelijk 10%, 9% en 6%).
Er is geen significant verschil vastgesteld met de groep die nooit had gerookt (behalve wat de aan astma gerelateerde levenskwaliteit betreft). Artsen blijken minder vaak een biologisch geneesmiddel voor te schrijven bij rokers. De studie leert nochtans dat biologische geneesmiddelen goed werken, ongeacht de rookstatus.
Figuur uit de presentatie. (2) Percentuele verandering na 1 jaar behandeling met een biologisch geneesmiddel.
… en bij oudere astmalijders
Een andere studie heeft het voorschrijven van biologische geneesmiddelen bij patiënten met een ernstig astma geëvalueerd volgens de leeftijdscategorie.(3)
De vorsers hebben voor hun studie de gegevens doorgenomen van 4116 patiënten met een ernstig astma in het SHARP-register. 887 patiënten (21,5%) waren 18 tot 44 jaar, 929 (23%) waren 45 tot 54 jaar, 2215 (54%) waren 55 tot 79 jaar en 85 (2%) waren 80 jaar of ouder. Er is geen verschil in type 2-ontstekingsmarkers gevonden volgens de leeftijd, maar de 80-plussers kregen minder vaak een biologisch geneesmiddel dan ze hadden kunnen of moeten krijgen.
Figuur uit de presentatie. (3)
Bronnen:
- D. Matisa et coll. Multimorbidity in severe asthma: resources and perspectives from severe asthma specialists and general respiratory physicians in SHARP. Congrès annuel de l'European Respiratory Society (ERS 2025), Amsterdam (Pays-Bas), septembre 2025.
- J. Charriot et coll. Evidence of efficacy of biologics in smokers with severe asthma in the SHARP CRC registry. Congrès annuel de l'European Respiratory Society (ERS 2025), Amsterdam (Pays-Bas), septembre 2025.
- S. Principe et coll. Age-related differences in severe asthma patients addressed to biologics: insights from the SHARP Colaboration, Congrès annuel de l'European Respiratory Society (ERS 2025), Amsterdam (Pays-Bas), septembre 2025.
