Oproep van een cardioloog tot de minister van Volksgezondheid: "Durf" (opinie)
BRUSSEL 12/11 - "Is er een reden om niet over te schakelen op telemonitoring in deze bijzonder moeilijke tijden? De regels voor het in de handel brengen van vaccins tegen het SARS-CoV-2 zijn toch ook volledig gewijzigd. In gevaarlijke tijden moeten we innovatief zijn. Waarom dat ook niet doen voor telemonitoring?"
Telegeneeskunde maakt de laatste jaren sterk opgang. In 2017 bedroeg het aantal geconnecteerde tools wereldwijd meer dan 8,4 miljard. De e-healthmarkt zal in 2022 naar schatting goed zijn voor 310 miljard USD. Tijdens de eerste Covid-19-golf werd massaal overgeschakeld op teleconsultatie. De overheid voorziet zelfs al een terugbetaling, hoewel die eerder klein is.
De meest vernieuwende vorm van telegeneeskunde is telemonitoring, een nieuwe gestructureerde en geïntegreerde benadering van de gezondheidszorg, die bijzonder nuttig is bij de follow-up van chronische patiënten. Zoals u weet, stijgt het aantal chronische patiënten gestaag.
Tijdens de huidige pandemie wordt de toegang tot de zorg en met name tot ziekenhuizen sterk beperkt gezien het besmettingsrisico. Zouden we die technologieën niet sneller ter beschikking kunnen stellen van de zorgverstrekkers en de patiënten?
Er zijn meerdere obstakels tegen implementering van die vernieuwende technieken.
CE-markering nodig
Een eerste is dat een CE-markering vereist is. Zeer veel gezondheidsapps beschikken al over een CE-markering.
Ten tweede, de algemene verordening gegevensbescherming (GDPR) moet integraal worden toegepast.
Tot nog toe voldoen 6 apps voor telemonitoring in België aan die vereiste. Die 6 apps (MoveUp, Comunicare, Well@home, RemeCare, MySugr en AirView) worden trouwens erkend door het ‘mHealth Belgium'-platform (niveau 2 van de mHealth-piramide).
Waarde bewijzen?
Nu moeten nog klinische bewijzen worden geleverd en daar knelt het schoentje.
Van geen enkele van die apps is de klinische of sociaaleconomische waarde bewezen. Het is ook niet bekend of ze een positief of ten minste een neutraal effect hebben op het budget.
Is dat een reden om niet over te schakelen op telemonitoring in deze bijzonder moeilijke tijden? Wij denken van niet. Zo zijn de regels voor het in de handel brengen van vaccins tegen het SARS-CoV-2 toch ook volledig gewijzigd. In gevaarlijke tijden moeten we inderdaad innovatief zijn. Waarom dat ook niet doen voor telemonitoring?
Gunstige resultaten
Sinds het begin van de eeuw werden meerdere internationale studies uitgevoerd, die hebben aangetoond dat de resultaten van telemonitoring bijzonder gunstig zijn. Zo voert de Veterans Health Administration sinds 2003 het ‘Care Coordination Telehealth'-programma uit bij meer dan 24 000 patiënten met frequente aandoeningen, die de maatschappij veel geld kosten, zoals chronisch hartfalen, diabetes, COPD en hypertensie.
Meerdere publicaties tonen aan dat de impact op de gezondheid en de kosten zeer positief is. In Europa is het Britse programma Whole System Demonstrator tot dezelfde conclusies gekomen betreffende diabetes, COPD en hartfalen: daling van de sterfte met 44% en daling van het aantal ziekenhuisopnames met 10% (en van het aantal dringende ziekenhuisopnames met 20%).
In Duitsland werd zeer recentelijk de TIM-HF2-studie uitgevoerd bij bijna 1600 patiënten met hartfalen. De resultaten waren opmerkelijk goed: het aantal dagen dat werd verloren wegens een onvoorziene ziekenhuisopname, daalde van 24 naar 17 dagen. Dat resultaat ligt in de lijn van de bevindingen van de Belgische HF-TEMA-studie, die 10 jaar geleden werd uitgevoerd.
De waarde van telemonitoring is dus bewezen.
Innovatie brengen
Waarom dan telemonitoring niet op die bases proberen met technologieën die in België werden ontwikkeld, in een tijd dat de ziekenhuizen overbelast zijn? Geef start-ups de kans de waarde van hun app in het reële leven te bewijzen. Dat is een unieke opportuniteit om te tonen dat België werk maakt van innovatie in de gezondheidszorg, een moderne follow-up van chronische patiënten en goede tools voor therapeutische educatie.
Er zou een federaal stuurcomité moeten worden opgericht om de risico-batenverhouding van apps, waarvan de interoperabiliteit en de veiligheid al bewezen zijn, te evalueren. Dat zou geen probleem mogen zijn aangezien België zeer veel expertise heeft met klinische studies.
Het Riziv ondersteunt een klinische studie van de start-up MoveUp in de orthopedie, en dat is al een stap in de goede richting. Tijdens de pandemie moeten veel chronische patiënten worden begeleid om te verhinderen dat ze in het ziekenhuis moeten worden opgenomen. Die populaties lopen een hoog risico zoals Sciensano stelt.
De tools liggen binnen handbereik.
Vandaar mijn oproep tot de minister van Volksgezondheid en de administrateur-generaal van het Riziv: DURF.
Over de auteur
Dr Marc Tomas, cardioloog.
MediQuality biedt haar leden de mogelijkheid om hun mening te geven over medische en/of actuele onderwerpen. Die meningen weerspiegelen enkel wat de auteur denkt.
MediQuality biedt haar leden de mogelijkheid hun mening te uiten over actuele en/of medische kwesties. Deze opinies weerspiegelen de persoonlijke mening van hun auteur en vallen onder diens verantwoordelijkheid.
