Covid-19 : "Gevolgen voor arbeidsmarkt en sociale ongelijkheid mogelijk nog jaren voelbaar"(IAO)

In 2019, toen er van corona nog geen sprake was, waren er 187 miljoen werklozen. "Het trage herstel van de werkgelegenheid en de groeiende sociale ongelijkheid houden het risico in dat COVID-19 op lange termijn littekens nalaat", klinkt het in een rapport over de arbeidsmarkt.

 

De IAO berekende dat er opnieuw jobs zullen gecreëerd worden, maar dat die groei niet zal volstaan om de geleden verliezen goed te maken. De "banenkloof" zou dit jaar 75 miljoen bedragen en volgend jaar nog altijd 23 miljoen. "Die werklozen komen bovenop de reeds hoge werkloosheidscijfers van voor de crisis, de onderbenutting van arbeid en de slechte arbeidsomstandigheden", zegt de internationale organisatie.

Volgens de IAO zouden we in 2022 een werkloosheidscijfer van 5,7 procent optekenen. Dat is -zonder het coronajaar zelf mee te tellen- het hoogste cijfer sinds 2013.

 

De crisis op de arbeidsmarkt is het meest voelbaar in Latijns-Amerika, Europa en Centraal-Azië. In Europa werden regelingen getroffen voor het behoud van banen, maar desondanks daalde de werkgelegenheid toch met meer dan 6 miljoen. Vooral werknemers met een tijdelijk of deeltijds contract werden getroffen. Ook jongeren en laaggeschoolden bleken extra kwetsbaar.

 

De IAO verwacht dat de werkgelegenheid in de tweede helft van dit jaar zal versnellen, op voorwaarde dat de pandemische situatie niet verslechtert. De organisatie vreest wel dat het herstel ongelijk zal zijn, "gezien de ongelijke toegang tot vaccins en het beperkte vermogen van de meeste ontwikkelings- en groeilanden om krachtige herstelmaatregelen te nemen. Bovendien zal de kwaliteit van de nieuw gecreëerde jobs in die landen waarschijnlijk verslechteren."

 

Deze evolutie veroorzaakt ook een stijging van de armoede. In vergelijking met 2019 worden nu wereldwijd 108 miljoen extra werknemers als arm of extreem arm (minder dan 3,20 dollar per persoon per dag, red.) beschouwd. "Vijf jaar vooruitgang in het bestrijden van armoede onder werkenden is ongedaan gemaakt", besluit het rapport.

 

De bestaande ongelijkheden werden ook vergroot. Zo zijn vooral kwetsbare werknemers, zoals de twee miljard mensen die in de informele sector werken, zwaar getroffen. "Verstoringen van het werk als gevolg van de pandemie hadden catastrofale gevolgen voor hun gezinsinkomen en bestaansmiddelen", klinkt het. 

 

Ook vrouwen (-5 pct werkgelegenheid) waren vaker slachtoffer dan mannen (-3,9 pct). Extra huishoudelijke taken als gevolg van lockdowns, hebben ook het risico van een "hertraditionalisering" van de genderrollen doen ontstaan, waarschuwt de IAO. 

 

Tot slot daalde ook de werkgelegenheid bij jongeren sterker (-8,7 pct) dan bij volwassenen (-3,7 pct). De gevolgen van deze verstoring voor jongeren, kunnen nog jaren doorwerken.

 

"Het herstel van de coronapandemie is niet alleen een gezondheidskwestie. Ook de ernstige schade voor de economie en de samenleving moet worden hersteld. Zonder een doelbewuste inspanning om sneller waardige jobs te creëren en de meest kwetsbaren en het herstel van de zwaarst getroffen economische sectoren te ondersteunen, kunnen de gevolgen van de pandemie ons nog jaren achtervolgen in de vorm van verlies van menselijk en economisch potentieel en grotere armoede en ongelijkheid," waarschuwde Guy Ryder, directeur-generaal van de IAO. "We hebben een alomvattende en gecoördineerde strategie nodig, gebaseerd op een beleid waarin de mens centraal staat, ondersteund door actie en financiering. Er kan geen sprake zijn van een echt herstel zonder een herstel van waardige jobs."