Dossiers  >   Huisartsgeneeskunde  >  Dampen verhoogt het risico op maag- en duodenumulcus, vooral bij jongeren

Dampen verhoogt het risico op maag- en duodenumulcus, vooral bij jongeren

Vapen werd aanvankelijk beschouwd als een effectiever en vrij onschadelijk hulpmiddel bij rookstop, waarbij echter de risico’s ervan, die ernstig kunnen zijn, zeer lang onderbelicht zijn gebleven. Meerdere recente studies documenteren de effecten van de e-sigaret en waarschuwen voor de gevaren ervan. Op het ACG 2025 is een Amerikaanse studie gepresenteerd, die een correlatie heeft vastgesteld tussen de e-sigaret en maag- en duodenumulcus. (1)

Een groep Amerikaanse vorsers aangevuld met een vorser in Ghana en twee in Duitsland heeft een studie uitgevoerd in een grote cohorte die representatief was voor de bevolking van de Verenigde Staten, om de correlatie te evalueren tussen vapen (e-sigaret) en maag- en  duodenumulcus. De studie is in oktober gepresenteerd op het congres 2025 van het American College of Gastroenterology (ACG 2025) in Phoenix (Arizona, Verenigde Staten).1

Maag- en duodenumulcera zijn frequent en veroorzaken heel wat morbiditeit. De correlatie met roken is bewezen, stellen de auteurs, maar de eventuele correlatie met dampen was nog niet voldoende gedocumenteerd.

Volgens de cijfers van de National Youth Tobacco Survey (2) is het aantal min-18-jarigen in de Verenigde Staten dat vapet (1,6 miljoen, 5,9%), in 2024 licht gedaald in vergelijking met 2023, maar stijgt het aantal volwassenen dat dampt. In 2023 heeft 6,5% van de volwassenen ouder dan 18 jaar in de Verenigde Staten een e-sigaret gebruikt (tegen 3,7% in 2020). 

Om de correlatie tussen de e-sigaret en maag- en  duodenumulcus te analyseren, hebben de vorsers een transversale analyse uitgevoerd van de gegevens van het Amerikaanse researchprogramma All of Us van de NIH (National Institutes of Health).

Een van de interessante elementen is dat de vorsers ook hebben gekeken naar ex-vapers en hun analyse hebben gecorrigeerd voor de leeftijd, het geslacht, de etnische herkomst, de inname van niet-steroïdale ontstekingsremmers (NSAID's), roken van tabak, de alcoholconsumptie en de aan- of afwezigheid van gastro-oesofageale reflux (GOR).

29 373 (8%) van de 371 398 deelnemers hebben aangegeven dat ze al een e-sigaret hadden gebruikt. Het ging om 21 277 actieve vapers en 8096 ex-vapers.

De dampers waren over het algemeen jonger dan de gemiddelde leeftijd van de deelnemers (gemiddeld 45,3 versus 59,6 jaar). Vrouwen dampten vaker dan mannen en de dampers hadden vaker minder opleiding genoten en hadden een lager inkomen.

Hoger risico, ook bij ex-vapers

Huidig of vroeger gebruik van de e-sigaret correleerde met een hoger risico op maag- en  duodenumulcus: gecorrigeerde OR: 1,17 (95% BI: 1,09-1,26) in vergelijking met de deelnemers die nooit hadden gedampt.

Bij een gestratificeerde analyse was het risico op maag- en  duodenumulcus 27% hoger bij de huidige vapers (gecorrigeerde OR: 1,27; 95% BI: 1,12-1,45) en 13% hoger bij de ex-vapers (gecorrigeerde OR: 1,13; 95% BI: 1,04-1,24) dan bij de mensen die nooit hadden gevapet. 

Regelmatig gebruik van NSAID's (gecorrigeerde OR: 2,15; 95% BI: 2,06-2,23), GOR (gecorrigeerde OR: 4,45; 95% BI: 4,28-4,62) en roken van klassieke sigaretten (gecorrigeerde OR: 1,19; 95% BI: 1,15-1,24) correleerden significant met het risico op maag- en  duodenumulcus. Het risico was lager bij vrouwen (gecorrigeerde OR: 0,88; 95% BI: 0,85-0,92).

De auteurs concluderen dat er een significante correlatie bestaat tussen een huidig of vroeger gebruik van een e-sigaret en een hoger risico op maag- en  duodenumulcus, ongeacht de klassieke risicofactoren zoals roken, regelmatige inname van NSAID's en GOR. Ze vestigen er de aandacht op dat de nefaste effecten van de e-sigaret, met name de gastro-intestinale effecten ervan, worden onderschat en dat verder onderzoek vereist is om het oorzakelijke verband en de onderliggende mechanismen te exploreren.

Bronnen:

  1. Orhin, Albert E., Akoto, Natalie A. Y., Mensah, Boniface, et coll. Association Between E-Cigarette Use and Peptic Ulcer Disease: A Cross-Sectional Study From the All of Us Research Program. The American Journal of Gastroenterology 120(10S2):p S285, October 2025. https://journals.lww.com/ajg/fulltext/2025/10002/s1321_association_between_e_cigarette_use_and.1322.aspx
  2. FDA. Results from the Annual National Youth Tobacco Survey (NYTS) https://www.fda.gov/tobacco-products/youth-and-tobacco/results-annual-national-youth-tobacco-survey-nyts
S1321 Association Between E-Cigarette Use and Peptic Ulcer Disease: A Cross-Sectional Study From the All of Us Research Program
Results from the Annual National Youth Tobacco Survey (NYTS)

Patrice Pinguet - Belangenconflicten: geen • MediQuality