Jongeren met type 1- of type 2-diabetes: hoger risico op plotselinge dood
Het is bewezen dat diabetes het cardiovasculaire risico verhoogt en cardiovasculaire complicaties veroorzaakt. Verhoogt diabetes ook het risico op plotse hartdood? Een nationaal Deens populatieonderzoek bevestigt dat het risico op plotse hartdood significant hoger is bij patiënten met type 1- en type 2-diabetes.(1)
De studie van een groep uit Kopenhagen (Denemarken) is in september 2025 gepubliceerd in European Heart Journal (EHJ).(1) Die studie is een verlengstuk van eerdere studies uitgevoerd door grotendeels dezelfde groepen, vooral over plotselinge dood als eerste teken van een hart- en vaataandoening bij patiënten zonder cardiovasculaire voorgeschiedenis.(2)
De auteurs herinneren eraan dat de incidentie van plotse hartdood, een subcategorie van plotselinge dood (de andere gevallen zijn onverklaard), in de algemene bevolking goed gedocumenteerd is. De onderzoeken ter zake hebben echter vooral gekeken naar groepen met een cardiovasculaire voorgeschiedenis en minder naar andere risicogroepen zoals diabetespatiënten. Het is bewezen dat type 1- en type 2-diabetes het cardiovasculaire risico en met name het risico op plotselinge dood verhogen. Er zijn echter nog geen precieze cijfers op populatieniveau bekend.
Daarom hebben de vorsers een studie uitgevoerd van de hele populatie van Denemarken in 2010, waarin ze de incidentie van plotse hartdood bij type 1- en type 2-diabetespatiënten hebben gemeten en de verkorting van de levensverwachting als gevolg van plotse hartdood hebben berekend.
Ze zijn voor hun analyse uitgegaan van de Deense overlijdenscertificaten, die altijd zeer gedetailleerd zijn, documenten bij ontslag uit het ziekenhuis, in voorkomend geval autopsierapporten en diverse nationale Deense registers (medische gegevens en voorgeschreven geneesmiddelen).
3,7- en 6,5-maal hoger risico op plotselinge dood
Op 1 januari 2010 telde Denemarken 5,5 miljoen inwoners. In 2010 zijn 54 028 mensen gestorven. 7627 sterfgevallen (14,1%) werden toegeschreven aan een onverklaarde plotselinge dood en 6862 (12,7%) aan plotse hartdood.
In 2010 telde Denemarken 25 020 patiënten met type 1-diabetes en 172 669 patiënten met type 2-diabetes.
De Denen met type 1- of type 2-diabetes waren significant ouder dan de algemene bevolking (gemiddeld respectievelijk 45 en 64 jaar versus 37 jaar). 49% van de algemene bevolking, 58% van de patiënten met type 1-diabetes en 54% van de patiënten met type 2-diabetes waren mannen.
In dat jaar zijn respectievelijk 97 patiënten met type 1-diabetes en 1149 patiënten met type 2-diabetes gestorven aan een plotse hartdood.
De incidentie van plotse hartdood was 3,7-maal hoger bij de patiënten met type 1-diabetes en 6,5-maal hoger bij de patiënten met type 2-diabetes dan in de algemene bevolking.
Figuur uit de studie. (1) Incidentie van plotse hartdood: patiënten met type 1- of type 2-diabetes versus de algemene bevolking.
Figuur uit de studie. (1) IRR (Incidence rate ratios) van plotse hartdood: patiënten met type 1- of type 2-diabetes versus de algemene bevolking.
Verlies van levensjaren door plotse hartdood: 3,4 en 2,7 jaar
Na correctie voor covariabelen correleerden type 1- en type 2-diabetes met een duidelijk hoger risico op plotse hartdood. Dat was vooral zo bij de jongere patiënten (patiënten met type 1-diabetes van 30-40 jaar en patiënten met type 2-diabetes van 40-50 jaar).
De Deense gegevens bevestigen voorts dat mensen met diabetes (type 1- of type 2-diabetes) minder lang leven dan mensen zonder diabetes. In die studie was de levensverwachting van Denen van 30 jaar 14,2 jaar korter als ze type 1-diabetes hadden, en 7,9 jaar korter als ze type 2-diabetes hadden. Het significante verschil in levensverwachting van 3,4 jaar bij type 1-diabetespatiënten en 2,7 jaar bij type 2-diabetespatiënten was direct toe te schrijven aan plotse hartdood.
Figuur uit de studie. (1) Overleving en sterfte (volgens de doodsoorzaak)
Schema uit de studie. (1)
Bronnen:
- Tobias Skjelbred, Peder Emil Warming, Elijah R Behr, et coll., Diabetes and sudden cardiac death: a Danish nationwide study, European Heart Journal, 2025; ehaf826, https://doi.org/10.1093/eurheartj/ehaf826
- Tobias Skjelbred, Peder Emil Warming, Johanna Krøll, et coll. Sudden Cardiac Death as First Manifestation of Cardiovascular Disease: A Nationwide Study of 54,028 Deaths, JACC: Clinical Electrophysiology, Volume 11, Issue 5, 2025, https://doi.org/10.1016/j.jacep.2024.12.012
Sudden Cardiac Death as First Manifestation of Cardiovascular Disease: A Nationwide Study of 54,028 Deaths
