Voedingssupplementen: FAO waarschuwt voor gezondheidsrisico's
Voedingssupplementen mogen dan steeds populairder worden bij consumenten, ze zijn niet vrij van ongewenste effecten. In een rapport gepubliceerd op 29 april, roept de Voedsel- en Landbouworganisatie van de Verenigde Naties (FAO) op tot waakzaamheid rond deze producten, die veel minder gereguleerd worden dan geneesmiddelen.
De markt voor voedingssupplementen is ontstaan in de jaren 90 en is enorm gegroeid, vooral sinds de Covid-19 crisis. Er zijn veel redenen voor hun succes, waaronder de groeiende belangstelling van het publiek voor preventieve gezondheidszorg en de opkomst van het vegetarisme, waarbij mensen tekorten in bepaalde voedingsmiddelen moeten corrigeren.
Voor mensen die weinig zin hebben om hun levensstijl te veranderen, bieden voedingssupplementen dan weer een goedkope manier om voor zichzelf te zorgen met een product dat wordt beschouwd als 'natuurlijk' en dus goed voor de gezondheid. Daar komt nog effectieve marketing bij, die veel minder gereguleerd is dan die voor geneesmiddelen en die soms zo ver gaat tot het betalen van influencers die actief zijn op sociale media.
Voedingssupplementen zitten op de grens tussen voeding en medicijnen, maar zijn onderworpen aan gelijkaardige regelgeving als voeding. "Hoewel supplementen over het algemeen als veilig worden beschouwd, kunnen ze problemen op vlak van voedselveiligheid en voeding meebrengen", stelt de FAO in een rapport dat op 29 april werd gepubliceerd. Het VN-agentschap roept op tot waakzaamheid rond deze producten, die niet zo onschuldig zijn als ze lijken.
Een van de risico's is de wisselwerking tussen een voedingssupplement en een geneesmiddel, die de doeltreffendheid van het geneesmiddel kan verminderen of de ongewenste effecten ervan kan versterken. De FAO, die een lijst van bekende interacties opstelt, verwijst in het bijzonder naar het geval van melatonine, blootgelegd in 2018 door het Franse voedselveiligheidsagentschap (Anses1). Dit slaapsupplement zou verschillende neurologische stoornissen (hoofdpijn, hallucinaties, evenwichtsproblemen, slaperigheid …) bevorderen bij mensen die neuroleptica of antipsychotica innemen. Op dezelfde manier zouden omega-3 in combinatie met anticoagulantia of niet-steroïde ontstekingsremmers het risico op bloedingen kunnen verhogen.
Net als voedingsmiddelen kunnen voedingssupplementen ook besmet zijn met contaminaties waaronder mycotoxinen en pesticiden in het geval van plantaardige producten, maar ook zware metalen en PCB's. Vervalsing – het opzettelijk toevoegen van frauduleuze stoffen – komt vooral voor bij producten die online worden verkocht. Meestal worden medicinale stoffen toegevoegd (een praktijk die bekend staat als 'spiking'), illegaal en zonder dat de consument hiervan op de hoogte wordt gesteld. Voorbeelden hiervan zijn ‘erectiehoning' met sildenafil of afslankproducten met het anorectivum sibutramine.
De FAO vermeldt ook het allergische risico, dat kan optreden bij mensen die gevoelig zijn voor bepaalde soorten voedsel. Zo kan glucosamine, dat wordt gebruikt door mensen met artritis, worden gewonnen uit zeevruchten. En isoflavonen, toegepast om symptomen van de menopauze te verlichten, worden vaak gewonnen uit soja. Toch vermelden maar weinig supplementen de herkomst van hun ingrediënten.
Een ander punt van zorg is het gebrek aan kennis over planten: in tegenstelling tot vitamines en mineralen is er meestal weinig wetenschappelijk onderzoek gedaan naar deze producten. Het risico op overdosering lijkt te zijn toegenomen door de komst van aantrekkelijkere en geruststellendere formules. Hieronder vallen snoepachtige 'gummies', die verschillende gevallen van vergiftiging bij jonge kinderen veroorzaakten.
Bron:
Agence nationale de sécurité sanitaire de l'alimentation, de l'environnement et du travail (Frans nationaal agentschap voor voedsel, milieu en veiligheid op het werk)
