Er is meer dan de BMI om obesitas te evalueren: het geval van Peru

De studie is uitgevoerd door een kleine groep vorsers in Lima, Peru, en is in oktober 2025 gepubliceerd in The Lancet Regional Health - Americas.⁽¹⁾ Ze hebben onderzocht welke invloed de nieuwe meetmethoden hebben op de cijfers over obesitas in vergelijking met de klassieke definitie van obesitas volgens de BMI. Ze hebben dat gedaan in een duidelijk omschreven context, meer bepaald in een land, en op bevolkingsniveau.

De body mass index wordt nog altijd veel gebruikt, al was het maar omdat de BMI gemakkelijk te begrijpen en te berekenen is. De BMI houdt echter geen rekening met de vetmassa en de lichaamssamenstelling en zegt op zichzelf niets over de gezondheidstoestand van de betrokken personen. Dat kan leiden tot onderschatting of omgekeerd overschatting van de adipositas en een onjuiste evaluatie.

In het "klassieke" model stemt een BMI van 18,5 tot 24,9 kg/m² overeen met een normaal gewicht, een BMI van 25 tot 29,99 kg/m² met overgewicht en een BMI ≥ 30 kg/m² met obesitas (matig ernstige of ernstige/morbide).

In de nieuwe definitie van de Commission Lancet wordt de BMI aangevuld met een directe evaluatie van de vetmassa (DEXA, bio-impedantie ….) of nieuwe graadmeters zoals de middelomtrek en de taille-lengteverhouding. Dat model maakt vervolgens onderscheid tussen preklinische en klinische obesitas op grond van het bestaan van minstens één teken of symptoom dat wijst op een functionele stoornis van een orgaan of een weefsel.

In de inleiding herinneren de auteurs eraan dat de prevalentie van obesitas in Peru sterk is gestegen: stijging met 5,6 percentpunten tussen 2014 en 2023.

Voor hun studie hebben ze de gegevens doorgenomen van 84 622 volwassenen ≥ 20 jaar (gemiddelde leeftijd: 44,14 jaar, spreiding 20-97 jaar), van wie 51,7% vrouwen. 81,5% van de deelnemers woonde in steden. 41,4% had middelbaar onderwijs genoten. Meer dan een kwart leefde op meer dan 1500 meter hoogte.

De auteurs hebben hun gegevens gehaald uit de nationale gegevensbank ENDES (Peruvian Demographic and Health Surveys) 2021-2023. Klinische obesitas werd gedefinieerd als overmatige adipositas te oordelen naar de BMI + de middelomtrek of de taille-lengteverhouding plus een diagnose van diabetes of hypertensie. Overmatige adipositas zonder klinische disfunctie werd gedefinieerd als preklinische obesitas. 

De vorsers hebben dan de afkapwaarden met de verschillende methoden vergeleken: enkel de BMI (linkerkolom A), de Commission Lancet (A), de Peruviaanse nationale richtlijnen (B), die van de LASO (Latin American Consortium of Studies in Obesity) over de middelomtrek (C) en die van de International Diabetes Federation (IDF) over de middelomtrek (D). De tabel vat de criteria samen.

De onderstaande figuur toont de eventuele herclassificatie van obesitas in Peru volgens de verschillende modellen (Fig. 1 B-D: Peruviaanse nationale richtlijnen).

Figuur uit de studie. ⁽¹⁾  Hier in groot formaat

De voor de leeftijd gecorrigeerde prevalentie van klinische obesitas bedroeg 15,7% tot 22,1% naargelang van de geselecteerde afkapwaarden en die van preklinische obesitas bedroeg 28,7% tot 53,8%.

Tot 13,5% van de mensen die volgens de BMI een normaal gewicht hadden, en tot 21% van de mensen met overgewicht volgens de BMI voldeden aan de criteria van klinische obesitas.

De auteurs concluderen dat de prevalentie van obesitas wordt onderschat als je obesitas enkel beoordeelt naar de BMI, en dat het nieuwe model gevallen van klinische obesitas, die een specifieke behandeling vergen, beter identificeert. 

Bron:

1. Guerra Valencia J, Hernández-Vásquez A, Mayta-Tristán P, et coll. The new definition of obesity: an analysis of a population-based survey in an Andean country. Lancet Reg Health Am. 2025 Aug. https://doi.org/10.1016/j.lana.2025.101217