Chronische inflammatoire darmaandoeningen en lichaamsbeweging
De moderne mens leidt een erg sedentair leven. Nochtans tonen tal van studies aan dat lichaamsbeweging belangrijk is bij heel wat ziektes, ook bij chronische inflammatoire darmaandoeningen. In een recente studie verminderde lichaamsbeweging de ziekteactiviteit en de functionele last bij patiënten met een chronische inflammatoire darmaandoening(1). In een Spaanse studie had lichaamsbeweging een positief effect op de levenskwaliteit, v ooral bij vrouwen (2).
De eerste studie, gepubliceerd in april 2026 in Digestive and Liver Disease, is uitgevoerd door een grote groep artsen van verschillende centra, onder wie tal van onderzoekers uit Nîmes (Frankrijk) en een Belgische onderzoeker (Erasmeziekenhuis, Brussel)(1). Ze hebben het effect van lichaamsbeweging op de activiteit van chronische inflammatoire darmaandoeningen onderzocht.
Ze zijn daarvoor uitgegaan van de gegevens van een multicentrische, transversale studie van de Groupe d'Étude Thérapeutique des Affections Inflammatoires du Tube Digestif (GETAID), een groep van 40 Franse en Belgische centra die gespecialiseerd zijn in chronische inflammatoire darmaandoeningen.
De mate van lichaamsbeweging werd geëvalueerd met de korte versie van de International Physical Activity Questionnaire en werd daarbij ingedeeld in drie categorieën: lichte, matige en veel lichaamsbeweging. De ziekteactiviteit werd geëvalueerd met de PRO-2 (Patient-Reported Outcome-2) en de functionele last met de IBD-disk-vragenlijst.
In april en mei 2023 hebben 2 514 patiënten die op spreekuur werden gezien, een vragenlijst ingevuld over hun lichaamsbeweging, de activiteit van hun chronische inflammatoire darmaandoening en de daarmee samenhangende functionele last. 1 715 patiënten hadden een ziekte van Crohn en 799 hadden colitis ulcerosa. De gemiddelde leeftijd was 42,4 jaar, 52,3 % waren vrouwen en 56,4 % was in klinische remissie. Ze waren weinig actief (49,8 % nam weinig lichaamsbeweging, 35,2 % nam matig veel lichaamsbeweging en 15,0 % nam veel lichaamsbeweging). Slechts 28,8 % bereikte een niveau van fysieke activiteit dat overeenstemt met de richtlijnen van de WGO (≥ 150 minuten matig zware of ≥ 75 minuten zware lichaamsbeweging per week).
Het percentage klinische remissie van de ziekte van Crohn was hoger bij de patiënten die matig veel of veel lichaamsbeweging namen: OR 1,30 (1,08-1,57) in geval van matige lichaamsbeweging en 1,33 (1,03-1,72) in geval van veel lichaamsbeweging in vergelijking met weinig lichaamsbeweging. Dat verschil werd niet teruggevonden bij patiënten met colitis ulcerosa.
De functionele last als gevolg van de chronische inflammatoire darmaandoening was lager bij de patiënten die matig veel of veel lichaamsbeweging namen, zowel bij patiënten met een ziekte van Crohn als bij patiënten met colitis ulcerosa.
Verschillen tussen mannen en vrouwen
In een Spaanse studie(2), gepubliceerd in februari 2026 in Gastroenterología y Hepatología (English edition), zijn verschillen volgens het geslacht vastgesteld bij de ziekte van Crohn. Bij een gelijke mate van ontsteking en een vergelijkbare ziekteactiviteit namen vrouwen minder lichaamsbeweging dan mannen. De levenskwaliteit was ook minder goed bij vrouwen (met name wat het psychosociale welzijn betreft).
Bronnen:
Sex-based differences in the relationship between health-related quality of life, physical activity, and inflammatory markers in people with Crohn's disease
